ICT als bouwsteen voor onderwijsverbetering

“Bij alles wat we doen stellen we onszelf de vraag: draagt dit bij aan de ontwikkeling van kinderen? Is het antwoord ‘nee’, dan stoppen we ermee en beoordelen we het onderliggende doel op toepassing.” Aan het woord is Henk Eilander, Directeur LEV Academie en Projecten bij LEV Scholengroep West Nederland (LEV-WN), een organisatie met 25 christelijke basisscholen. “In het onderwijs moet er van alles. Daarmee zijn leerkrachten volgend geworden, in plaats van dat er op hun vak wordt ingezet. Wij vinden dat dat anders kan en willen ‘terug naar de bedoeling’. We geven leerkrachten eigenaarschap, ruimte en vertrouwen. Dan kan er beweging ontstaan.”

Onderwijsverbetering door focus op mensen

Die beweging is er bij LEV-WN ook voortdurend op het gebied van ICT en digitale geletterdheid. “Zo’n zeven jaar geleden hebben we een academie voor onze eigen medewerkers opgericht. Op diverse domeinen – zoals taal, rekenen, cultuur, gedrag, jonge kind, hoogbegaafdheid en ICT – zijn we gestart met netwerken. Het ICT-netwerk hield zich in eerste instantie voornamelijk bezig met hardware matige en infrastructurele zaken, zoals het ontzorgen van scholen en gezamenlijk inkopen van devices. Maar al snel kwamen we tot het besluit dat als we het onderwijs er echt beter mee wilden maken, we de focus zouden moeten leggen op de onderwijskundige kant en ICT-vaardigheden. En zo geschiedde: inmiddels hebben we een sterk netwerk van 25 onderwijskundig ICT’ers.”

Het OICT-netwerk is een grote kracht van LEV-WN, aldus Henk. “Alle OICT’ers hebben een incompany opleiding gedaan via O21. Zo is gebouwd aan kennis en aan een gemeenschappelijk gedragen belang, met ruimte voor maatwerk op de eigen scholen. Meerdere malen per jaar komt het netwerk bij elkaar en soms sluiten daarbij ook directeuren aan. Het programma wordt samen met de experts van O21 ingevuld en sluit aan bij dat wat er in de praktijk leeft: zowel vanuit de OICT’ers gezien als vanuit ontwikkelingen waar O21 van op de hoogte is. Win-win dus. Naast ruimte voor intervisie is er op de netwerkdagen altijd een expert die kennis deelt. En zaken als ‘het team meekrijgen met ontwikkelingen’ staan dan ook centraal.”

Leerlijn digitale geletterdheid

Eén van de projecten van het OICT-netwerk waar O21 volop bij betrokken is, is het ontwikkelen van een leerlijn digitale geletterdheid. “Een tijd terug hebben we met een nulmeting in kaart gebracht hoe het gesteld is met de ICT-vaardigheden van onze medewerkers. Vervolgens hebben de OICT’ers samen gekeken wat het minimale niveau binnen LEV zou moeten zijn op het gebied van digitale vaardigheden. En toen… zagen we even door de bomen het bos niet meer. Want hoe ga je vervolgens in de praktijk aan de slag met al die informatie en met digitale geletterdheid? O21 hielp ons daarbij en is samen met de OICT’ers gestart bij de basis: met het stellen van essentiële vragen en doelen en het creëren van draagvlak in de hele organisatie.

Vervolgens werd een aanpak voor digitale geletterdheid ontwikkeld vanuit een integrale aanpak, maar met ruimte voor specifieke schoolambities. Door dit proces vanuit design thinking aan te vliegen, kon er tussentijds geschakeld worden op een prototype en ontstond er eigenaarschap. Inmiddels ligt er een leerlijn op maat die aansluit bij de behoeften van leerling, leerkracht, school en bestuur. Wat ik heel plezierig vind aan de begeleiding van O21, is dat ze niet vanuit een product denken, maar maatwerk en expertise bieden in het proces. Mét oog voor leerkrachten en leerlingen.”

Samen op expeditie

Omdat de wereld en de samenleving voortdurend veranderen, heeft LEV-WN een Expeditieplan ontwikkeld. Daarin beschrijft de organisatie hoe zij de komende vier jaar invulling geeft aan toekomstgericht onderwijs. Henk: “We willen vandaag nadenken over wat kinderen morgen nodig hebben om klaar te zijn voor de samenleving van overmorgen. Bijvoorbeeld het ontwikkelen van een onderzoekende houding, eigenaarschap en digitale weerbaarheid. ICT en digitale vaardigheden nemen dus een allesomvattende plek in.” Hierin werkt LEV-WN met veel plezier samen met O21, aldus Henk: “Al veertien jaar is Henk van de Hoef van O21 een heel betrouwbare partner voor ons. Het team van O21 werkt zorgvuldig, adaptief en is gericht op mensen en op verbinding. En ze hebben veel expertise, zowel van het onderwijs als van ICT. Dat maakt O21 tot een van onze meest gewaardeerde relaties.”